Betrekkelijke Portugese welvaart

Column Herman van Katwijk

In 1996 namen Mieke Qualm en Herman van Katwijk de beslissing om te emigreren. Tijdens een vakantie ontstond het idee om het roer drastisch om te gooien en te bekijken of zij over drie tot vijf jaar zouden kunnen emigreren om een camping uit te gaan baten in Portugal. In deel 10 vernemen we hoe het met de Portugese welvaart gesteld is.

advertentie villa Portugal

Prijs tegen elk aannemelijk bod! Een warm onthaal voor een prijs om koud van te worden biedt dit door Aart Koopmans (initiatiefnemer alternatieve elfstedentocht) ontworpen huis. Zijn droom was hier een sporthotel te realiseren, maar helaas is door zijn overlijden deze droom niet tot werkelijkheid gekomen. Meer informatie Calvos Casas

Sinds 1997 toen we voor de eerste keer in de streek Minho kwamen, is er veel veranderd. In het algemeen heeft men het wat beter gekregen, al is het niet te vergelijken met de levensstandaard in Nederland. In 1997 reden de jongeren nog met ‘knetterbrommers’, type Zundapp, rondjes bij het plaatselijke café om een beetje indruk te maken. Nu komen ze met een auto. In het café had men als ‘snack’ gezouten boontjes of pelpinda’s, terwijl nu een rijk assortiment aan chips en dergelijke wordt verkocht.

Toch is de welvaart nog heel betrekkelijk: de boodschappen in de supermarkt zijn even duur of soms nog iets duurder dan in Nederland, maar het minimumloon ligt maar op zo’n 475 euro per maand. En ook dat merk je in het café. Men zit soms een hele avond op slechts twee consumpties van zo’n 55 tot 90 cent per stuk. Vooral in de winter zoeken mensen ’s avonds daar de warmte en de gezelligheid, want het merendeel van de huizen heeft geen centrale verwarming en sommige huizen hebben helemaal geen verwarmingssysteem. Zelfs in een grote stad als Braga zijn er mensen die zich behelpen met bijvoorbeeld een oliegevulde radiator die elektrisch wordt verwarmd.

Buitenkant is netjes
Er is nog steeds veel armoede. Een oppervlakkig bezoekje brengt dat niet direct aan het licht omdat de façade nog wel meevalt. Je ziet bouwactiviteiten, van buiten mooie panden, maar ziet niet hoe onafgewerkt of vervallen de zaken binnen soms zijn. Ik ken mensen die geen toilet of badkamer hadden, zelfs geen waterleiding in huis. Als je gevraagd werd wat je wilde drinken en je, bescheiden, om een glas water vroeg, dan werd de dochter naar de bron op zo’n 400 meter gestuurd om vers water te halen. Koken en verwarmen deed men middels een vuurtje op de betonvloer van de woonkeuken en de rook ging eruit via wat opgelichte dakpannen. De wanden van het huis waren zwart van het roet: een betere plek om worstjes te roken dan om in te leven.

Een ander voorbeeld zag ik toen ik na verloop van tijd in de privévertrekken van een familie kwam en daar zag dat de muren aan de binnenzijde niet waren afgestuct en een plastic tafel met tuinstoeltjes het meubilair vormde waaraan de kinderen hun huiswerk moesten maken. Aan de buitenkant zag alles er netjes uit, maar voor binnen had men geen geld.

Staat van het gebit
Voor oudere mensen is het nog moeilijker: een karig pensioen, waarvan wél de eigen bijdrage aan dokterskosten en de medicijnen moeten worden betaald. Ook de tarieven van de tandarts, vallen niet in de verzekering en bedragen minstens 35 euro per consult, zijn aanmerkelijk hoger dan die van de gewone bevolking. Een kies laten trekken is (veel) goedkoper, dus mede aan de hand van de staat van het gebit, kan men het minder welvarende gedeelte van de bevolking herkennen.

Eerder verschenen

1. Wij zijn al vertrokken!
2. Het principebesluit
3. De aankoop
4. Taal en integratie
5. Zoektocht naar een goede aannemer
6. Bijgestelde plannen en Portugese bureaucratie
7. Aanvragen van de bouwvergunning in Portugal
8. Wonen in Portugal
9. Volledig geïntegreerd in Portugal
10. Betrekkelijke Portugese welvaart
11. Dichter bij de burger
12. Confrontatie met Portugese lokale plattelandsbevolking
13. Werken in Portugal
14. Zelfstandig ondernemen in Portugal
15. Onze werkervaring in Portugal 
16. Nieuwe activiteiten in Calvos