Zorg in een aangenaam klimaat

Nederland vergrijst. En snel. In 2030 zal ruim een kwart van de Nederlandse ouderen ouder dan vijfenzestig jaar zijn. En niet allemaal willen ze hun oude dag in Nederland doorbrengen. Doordat ouderen in Nederland meer te besteden hebben dan vroeger, wordt het aantrekkelijker om de oude dag door te brengen in zuidelijker oorden.

Aannemers en zorgorganisaties spelen daarop in, door op aantrekkelijke locaties appartementencomplexen en villa’s uit de grond te stampen, waar ouderen niet alleen in alle comfort kunnen wonen, maar ook de benodigde zorg in de nabijheid hebben.

Buitenland
Sinds enkele jaren ligt het aantal Nederlanders dat emigreert weer op het niveau van de jaren vijftig. Vorig jaar verlieten zelfs bijna 100.000 mensen ons land, op zoek naar een ander bestaan over de grens. Ongeveer 1.500 van hen gingen in Spanje en Portugal wonen. Dat aantal zal de komende jaren ongetwijfeld stijgen, want Nederland krijgt er een nieuwe categorie bij: de zorg-emigranten. Dit zijn 55-plussers, die het Zuiden van Europa opzoeken om in speciale wooncomplexen hun oude dag door te brengen. Het bijzondere hieraan is dat deze complexen worden opgezet om te voldoen aan de voorwaarden waar een zwakkere gezondheid om vraagt. Vastgoedprojecten om hieraan te voldoen beginnen opgang te maken aan de Middellandse Zeekust. De populairste bestemmingen zijn Spanje in Portugal. Nu al wordt één op de elf AOW-uitkeringen op een rekening in het buitenland gestort.

Contact
Het is geen toeval dat zorgmigratie de laatste jaren een grote vlucht heeft genomen. De invoering van de Euro, het vervagen van de grenzen en de steeds lager wordende vliegprijzen door stevige concurrentie onder luchtvaartmaatschappijen, maken het emigreren een steeds reëlere optie. Was het buitenland vroeger ver weg, tegenwoordig is het zelfs voor de minder mobiele Nederlander al relatief gemakkelijk om zich aan de mediterrane kust te vestigen. Marktwerking in de zorg doet de rest; zorgcomplexen in het Middellandse Zeegebied bieden mogelijkheden om nieuwe ‘producten’ aan te bieden, en stichtingen springen daar handig op in. Het klimaat is natuurlijk de belangrijkste reden voor ouderen om voor een definitieve verhuizing naar Spanje of Portugal te kiezen. Ouderen die bijvoorbeeld lijden aan reuma, zijn veel beter af aan de Middellandse Zeekust, dan in het koude, vochtige Nederland. De overdadige zon heeft daarbij positieve invloed op de gemoedsrust. Toch zal een oudere niet snel geheel zelfstandig de stap maken om naar het buitenland te vertrekken. Dat zorgcomplexen in het Zuiden ze wél over de streep weten te trekken, heeft daarom ook te maken met het feit dat bij een eventueel overlijden van een partner de bewoner niet geïsoleerd raakt; door de vele gemeenschappelijke ruimtes binnen zo’n woonpark is er in principe altijd contact mogelijk met medebewoners.

Emigrant
Natuurlijk heeft emigreren op je oude dag de nodige haken en ogen. Belangrijkste vraag is: hoe zit het met de financiering van de zorg? Voor 2006 was de situatie eenvoudig. Ouderen die in het buitenland woonden, waren gewoon verzekerd bij het Ziekenfonds of een particuliere verzekeraar. Eventuele aanvullende zorg, zoals een verlengde opname in een ziekenhuis, of opname in een verpleegtehuis, werd via de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten vergoed. Maar met de invoering van de Zorgverzekeringswet van 1 januari 2006 is deze regeling komen te vervallen, en dat kan nadelig uitpakken voor de verzekerde, want hij of zij is nu afhankelijk van wat het land van bestemming en de zorg die daar standaard door de overheid wordt aangeboden. In een zorgcomplex zoals hoeft dat geen probleem te zijn; alle benodigde standaardzorg is in het complex aanwezig. Maar wat qua zorg daarbuiten valt, moet wel door de emigrant zelf worden opgehoest.

Fenomeen
Aangezien emigrés van hogere leeftijd juist een risicogroep zijn (men weet immers niet wanneer er een specifieke behoefte aan zorg gaat komen), zullen velen zich genoodzaakt zien om zich aanvullend te verzekeren. Dat vereist de nodige financiële armslag van de emigrant, wat andermaal bijdraagt aan het feit dat zorgemigratie dus niet voor iedereen is weggelegd. Wie zich daar niet door laat terugschrikken, zal de komende jaren met steeds meer opties te maken krijgen. Want hoewel geen geheel nieuw fenomeen, zullen er met de toenemende vergrijzing nog vele van deze woonparken bijkomen.

Verwant artikel:
Emigreren vanwege je gezondheid