Voorbij de strenge traditie

Het dagelijkse leven in Egypte laveert tussen gastvrijheid en traditie, extreme weersomstandigheden en roekeloos verkeer. Een bestaan opbouwen in het land vereist het nodige aanpassingsvermogen, maar wie zich de cultuur eenmaal eigen heeft gemaakt wacht een warm welkom.

Wie in een woestijnland als Egypte wil gaan wonen, moet rekening houden met extreme weersomstandigheden. In het grootste gedeelte van het land valt er gedurende het jaar, behalve in de winter, nauwelijks een druppel regen. Alleen aan de noordelijke kust, waar een mediterraan klimaat heerst, is het tussen oktober en maart wat vochtiger. In de bergen van de Sinaï daarentegen komt in de winter weer sneeuw voor. Even ruig als de verschillende landschappen zijn de temperaturen - gemiddeld rond de dertig graden in de zomer, maar aan de kust van de Rode Zee loopt het gemiddeld ’s zomers op tot boven de veertig graden. In de winter is het een stuk frisser, tussen de dertien en twintig graden. Per regio kan er een fors temperatuurverschil zijn. Het Noorden is door de wind vanuit de Middellandse Zee relatief gematigd, vooral ’s winters. In het Zuiden jagen de gevreesde stofwinden van de Khamsin de temperaturen ’s zomers tot ruim boven de veertig graden op.

Roekeloos
Waar het de infrastructuur betreft, is Egypte een relatief onderontwikkeld land. Het wegennetwerk is voor ongeveer driekwart verhard, maar verkeert in slechte staat. Ook de spoorwegen, een kleine tienduizend kilometer, hebben dringend behoefte aan een opknapbeurt. Het afleggen van langere afstanden over de weg vereist extra opmerkzaamheid; met name in de grotere steden zijn de wegen overvol. Daarbij is het Egyptische wegverkeer officieel het onveiligste ter wereld. Egyptenaren staan bekend als roekeloze chauffeurs en aan de verkeersregels wordt weinig aandacht geschonken.

Vliegen is een aantrekkelijkere optie. Het land beschikt over negentig luchthavens en vliegvelden en de kusten van de Rode Zee en de Middellandse Zee zijn per vliegtuig goed bereikbaar. Om bij de populairdere plaatsen aan de kust als Zafarana en Al-Alheim te komen, is nog transport over land nodig. In dat geval is de gemakkelijkste optie om naar Caïro of Hugharda te vliegen, en vanuit daar een trip door de woestijn richting eindbestemming te organiseren. De vliegreis kan heel goedkoop zijn; vanuit Amsterdam gaan directe vluchten richting zowel Hugharda als Caïro. Een enkel vliegticket kan in prijs variëren van 250 euro tot ruim boven de 1.000 euro. De meeste vluchten naar Egypte gaan met de nationale luchtvaartmaatschappij Egypt Air.

Het is relatief gemakkelijk om vanuit Caïro of Hugharda aan de Rode Zeekust te komen. Er zijn servicetaxi’s en pendelbussen beschikbaar, waarbij de prijs sterk afhangt van het bedrijf. Informatie hierover is beschikbaar bij de meeste reisagentschappen, en op algemene internetsites als www.touregypt.net. Met de trein zijn de grotere plaatsen als Alexandrië en Port Saïd vanuit Caïro redelijk goed bereikbaar, en voor lage prijzen zijn comfortabele treinen beschikbaar. Bijkomend nadeel is dat de Egyptische spoorwegen geen website hebben, waardoor reistijden en prijzen lokaal nagegaan moeten worden.

Het verkrijgen van een visum is voor Egypte niet al te moeilijk. Wie alleen op vakantie gaat, krijgt bij aankomst een toeristenvisum met de duur van een maand. Eventuele langere visa moeten zoals gebruikelijk worden aangevraagd in het land van herkomst bij het consulaat of de ambassade, maar de procedure is eenvoudig.

Werk
Een groot probleem is het slechte onderwijs; veel Egyptenaren zijn analfabeet en het onderwijs is nauwelijks ingesteld op de arbeidsmarkt. Een belangrijke kwestie is dat hoger opgeleiden moeilijk in staat zijn opgedane kennis praktisch toe te passen, waardoor er voor hoger opgeleide buitenlanders behoorlijk wat mogelijkheden zijn. Wie een goede kennis van het Engels of Frans heeft en over lesbevoegdheid beschikt kan sowieso altijd terecht als docent, waar een groot tekort aan is. Ook in de toeristische sector is veel werk te vinden. Houd wel rekening met een gestaalde bureaucratie die het aanvragen van vergunningen of andere papieren sterk kan vertragen. Arbeiders hebben daarbij weinig rechten, omdat van staatswege strenge controle wordt uitgeoefend op vakbonden en sociale bewegingen.

Etiquette
Wie eenmaal in Egypte woont, doet er goed aan zich snel de omgangsvormen en sociale regels eigen te maken. Etiquette wordt sterk bepaald door sociale klasse. Dat hoeft overigens niet verwarrend te zijn, het beste is om gewoon het voorbeeld van de gespreksgenoot te volgen. Lichamelijk contact als een kus op de wang of een omhelzing is pas gebruikelijk als zich al een vertrouwensband heeft ontwikkeld. Kleding en uiterlijk zijn belangrijk voor Egyptenaren, men kleedt zich in het algemeen vrij conservatief. In het dagelijks leven zijn de regels niet zo scherp, maar in een formelere atmosfeer is een verzorgd uiterlijk de belangrijkste voorwaarde voor een succesvolle ontmoeting. Ontblote schouders, knieën of ellebogen worden niet gewaardeerd. Uiteraard heeft Egypte ook een aantal curiositeiten in de omgang. Zo worden gasten geacht om altijd een geschenk mee te nemen, als ze worden uitgenodigd om bij een Egyptenaar thuis te eten. Een geschenk wordt áltijd met de rechterhand gegeven, en ook gegeten wordt er altijd met de rechterhand. Het strooien van zout over het eten wordt als een belediging opgevat.

Tenslotte is het belangrijk te weten dat Egypte een land is waar status en respect voor elkaar van groot belang zijn. Zaken als gastvrijheid, trouw aan een gegeven woord en beleefdheid zijn daarom niet slechts positieve karaktertrekken, maar een verplichting in de dagelijkse omgang met elkaar. Zo houden Egyptenaren niet van confrontatie en zullen ze zelden zaken doen met iemand die ze nog niet goed kennen. Door het sterk hiërarchische karakter van de samenleving gaat het in bijvoorbeeld het zakenleven meer om wie je kent dan wat je kunt. Ouderdom wordt zeer gerespecteerd en Egyptenaren hebben een hekel aan ruzies en confrontaties, dus de welbekende Hollandse directheid is niet altijd even praktisch in Egypte. Een ander groot verschil met Nederland is de rol die familie, stammen en sociale groepen spelen.

Warm en gastvrij
Een belangrijk positief punt van het wonen en werken in Egypte, is dat het land bijzonder veilig is waar het criminaliteit betreft. Hoewel de grotere steden als Alexandrië en met name Caïro dampende metropolen zijn, is er weinig criminaliteit en vormt het verkeer een groter probleem voor de fysieke gezondheid dan straatroof. Die veiligheid is een positief gevolg van het feit dat het regime, dictatoriaal als het is, Egypte in een politiestaat heeft veranderd. De politie is alom aanwezig, en veel expats zijn aangenaam verrast door de vriendelijkheid en behulpzaamheid van de Egyptische lange arm. En dat geldt voor de hele bevolking. Voorbij de strenge tradities en het lagere ontwikkelingsniveau schuilt een open en hartelijke mentaliteit. Wie zijn best doet om zich aan de Egyptische samenleving aan te passen, wacht een aangenaam bestaan in een fascinerend land.

Landendossier
	Meer informatie over de aanschaf en bezit van een (tweede) huis in Egypte